İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Dijital dünyada Blokzincir teknolojisi

Blok zincir teknolojisi nedir? küresel ekonomiye ne gibi yenilikler getirmiştir? Blokzincir teknolojisinin saldırılara karşı ne gibi bir güvenliği vardır?Kurumsal işletmeler blok zincir teknolojisini nasıl kullanabilir ve ülkemizde blok zincir teknolojisiyle ilgili ne gibi uygulamalar yapılmaktadır? Blokzincir teknolojisi üzerine Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Ali Hakan IŞIK ile röportaj yaptık. Işık, ”Blok zincir teknolojisi yatırım, sigorta, kredi kartları ve sağlık gibi iş dallarının sahip olduğu verilerin güvenliği ve saklanması önemi olan meslekleri derinden etkileyecek”dedi.

Doç. Dr. Ali Hakan Işık

-Blok zincir nedir? Nasıl bir teknolojik uygulamaya sahiptir?

Aslında blok zincir normal veri tabanlarından farklı olarak merkezi otoriteye bağlı olmayan dağıtılmış bir defterdir. Buna ImmutableLedger ve Distributed Ledger denir. Şekil 1 de temel blok zincir mimarileri gösterilmiştir.

Şekil 1. Blok zincir mimarileri

İlk blok zincir 2008 yılında SatoshiNakamoto olarak bilinen kişitarafından oluşturulmuştur. Blok zincir birbirine bağlı bloklardan oluşur her bir blokta SHA256 kriptolama yöntemine göre kodlanmış verilerden, hash numaralarından ve zincire ekli olduğu bir önceki zincirin hash numarasını taşır. Şekil 2’de blok zincir yapısı gösterilmiştir.

Şekil 2. blok zincir yapısı

-Blokzincir küresel ekonomiye ne gibi yenilikler getirdi?

Blok zincir küresel ekonomiye getirdiği ön önemli yenilikBitcoin para biriminin kullanılabilir hale getirilmesidir. Bu para birimi ile küresel ekonomiye yön veren ve kullanılmaması durumunda savaşların çıktığı bilinen para birimlerinin hâkimiyeti sorgulanmaya başlamıştır. Merkezi bir yapıya sahip olmayan, şeffaf, güvenilir ve alış-veriş ve satın almanın sayısal para birimi olan Bitcoin ile yapılması dünyada yeni bir dönemin başlayacağının işareti olduğu düşünülmektedir.

– Blokzincir uygulaması nasıl bir güvenlik ağına sahip hacklenme olasılığı bulunuyor mu?

Bu olasılık yok denecek kadar düşüktür çünkü merkezi olmayan bir blokzincir yapısı dağıtılmış bir şekilde birçok bilgisayarda kayıt altındadır ve eğer bu zincirlerden birinin yapısının değişmiş veya o zincir zehirlenmiş olsa bile dağıtılmış olan bu blokzincir kendini diğer zincirlere onaylatır ve kendi kendini tamir eder. Yani bir bilgisayar korsanı blokzincirini hacklemesi için sadece bir bilgisayara değil bu blokzincirin sahip olduğu bütün bilgisayarlara saldırması gerekmektedir.İşte bu sebeple blokzincir teknolojisi oldukça güvenli, kararlı ve yenilikçidir. Şekil 3 de merkezi yapıya sahip olmayan P2P ağı kullanan blok zincir mimarisi gösterilmiştir.

Şekil 3. Merkezi ağlar ve P2P ağların karşılaştırılması

– Kurumsal işletmeler ve bireysel kullanıcılar blokzincir teknolojisini nasıl kullanabilir?

Blok zincir teknolojisi yatırım, sigorta, kredi kartları ve sağlık gibi iş dallarının sahip olduğu verilerin güvenliği ve saklanması önemi olan meslekleri değiştirecektir. Örneğin sağlık sektöründe vatandaşların kan tahlil sonuçlarını,kan grubu gibi verileri saklanmasında kullanılabilir ya da 2. Araç piyasasında veya araç sigortalama piyasasında bir aracın bütün verileri kaza yapıp yapmadığı gibi durumlar Blokzincire kaydedile bilmekte ve saklanabilmektedir.

– Ülkemizde Blokzincir kullanımı için nasıl çalışmalar yapılıyor?

Ülkemizde Akbank dahil olmak üzere bir çok şirket blokzincir teknolojisini kullanmaya başlamıştır.

Akbank : Ripple’ın blokzincir ağına dahil olmuştur ve uluslararası para aktarma işlemlerinde kullanmaya başlamıştır.

BKM : Bankalararası Kart Merkezi olan bkm keklik adında şifrelenmiş bir kripto para birimi ortaya çıkarmıştır.

CopyRobo: Blokzincir teknolojisi üzerinde 3 yıldır çalışmaktadır ve telif haklarının kayıt altına alınması üzerine dünyada öncü firmayı olmayı hedefleyen bir çalışma yapmaktadır.

Global Miles: Blokzincir teknolojisini kullanarak millerin saklanması için ve mil transferlerinin kayıt altında tutulması için 2016 yılından beri Ethereum firması ile çalışmaktadır.

İlk yorum yapan siz olun

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Translate »